Wat is non lineair monteren op de PC?

Lineair
Bij de klassieke videomontage worden de verschillende video scènes door het kopiëren naar een montageband achter elkaar gezet. Men spreekt van lineair om dat de betrokken scènes strikt volgens de verhaallijn achter elkaar gelast dienen te worden. Daarbij ontstaan er drie belangrijke praktische problemen:

• De las moet goed gemaakt zijn. Anders bestaat er kans op lelijke beeldovergangen of aantasting van de vorige scène. En bij beschadiging van videobeeld bij een staartlas moet de voorgaande scène dikwijls helemaal weer overnieuw op tape gezet worden.
  
• Hetzelfde probleem treedt op bij het aanbrengen van effecten en titels, Gaat het mis dan moet alles weer helemaal over met kans op beschadiging van de voorgaande scènes. Vaak een ernstige belemmering van de creativiteit. Zit het effect of titel min of meer goed dan niet experimenteren of het beter kan. Want stel dat het fout gaat¼ .
  
• Er treden met name bij VHS en S-VHS al snel generatieverliezen op bij zowel beeld en geluid als er bij de montage van de ene videoband naar de andere gekopieerd wordt. Bij DV en Digital-8 is dat een stuk beter alleen kost de apparatuur een veelvoud van de gewone montagepaneeltjes.

Non-lineair
Het videomateriaal staat bij de zogenaamde non-lineaire computer-montage op de harde schijf. Pas tijdens het overspelen naar de tape of andere eindversie (Video-CD, Internet-bestand etc.) van de gemonteerde film worden de scènes, effecten, titels en het geluid op hun definitieve plaats of volgorde gezet. Op die hard disk staan de verschillende scènes dus in een willekeurige volgorde, non lineair. Het is de montage-software die de PC straks vertelt hoe de zaak in de eindmontage vorm gegeven moet worden.
Iedereen die wel eens met een tekstverwerker of grafisch tekenprogramma heeft gewerkt weet dat je blokken tekst, objecten, figuren, foto's e.d. vrijelijk over het scherm kunt verplaatsen. Knippen en plakken, verwijderen, tussen of invoegen, een vorige bewerking on-gedaan maken, Het is allemaal mogelijk. Zo ook met videobeelden, titels, effecten, grafische plaatjes en het geluid. De montage-software voor non-lineair editen maakt hen tot kneedbare bouwstenen voor videomontages met ongekende creatieve mogelijkheden.
In de praktijk biedt dat de volgende voordelen:

• De gemaakte lassen zijn niet definitief. De editor kan te allen tijde (mits het project nog op de PC staat) de volgorde en duur van de video scènes wijzigen. Bij het bijsnijden (trimmen of cut) van de video scènes gaat er geen informatieverloren. De software zet slechts in- en uitleestekens voor de computer. Door deze tekens te verplaatsen kunt u zelf tot op het beeld nauwkeurig bepalen wat er in de uiteindelijke montage verschijnt. Idem voor het geluid;
  
• Het aanbrengen van titels en effecten of beeldfilters is uiterst flexibel en onomkeerbaar want ook deze beeldcomponenten worden pas tijdens de eindmontage definitief. Effecten, beeldfilters en titels zijn voor de computer slechts berekeningen. Ziet het er niet goed uit of staat de titel / het effect op de verkeerde plaats dan doen de PC de berekening (het renderen) gewoon overnieuw. Dat kost wel rekentijd maar er is geen kans op beschadiging van uw voorgaande montagewerk. Hetzelfde geldt ook voor het toevoegen van geluid en de daarbij behorende audio-effecten.
  
• Het digitaliseren van video en audio geeft aanmerkelijk minder generatieverlies tijdens het kopiëren. Bij DV kan men met gemak vijf keer op de computer kopiëren zonder dat het beeld storend achteruitgaat. Digitaal geeft dus een bescherming tegen kopieerverliezen. Zelfs als u de montage later naar VHS terugschrijft ziet het er uit als een eerste opname op dit type tape!
  Kortom, non-lineair editen bespaart de videomaker veel frustraties, biedt meer creatieve mogelijkheden en voorkomt achteruitgang bij de kwaliteit van video- en audio. Zolang de montage nog als project op de computer staat kan alles nog gewijzigd en/of verbeterd worden.

Hybride
Dan is er ook nog een combinatie van lineair en non-lineair, de zogenaamde hybride-montage. Daarbij gaat het meestal om het door de computer aansturen van het lineaire montageproces. De editor dient de start- en stop punten per scène en de montage volgorde (1 t/m x) aan te geven en de computer zorgt voor het heen-en weer spoelen van de tape en naadloos aan elkaar lassen van de scènes. Wat doet de computer dan nog non-lineair? Er zijn twee opties:

• Het toevoegen van digitale effecten tijdens het kopieerproces;
  
• Het maken van digitale voormontages op de harde schijf in een lagere resolutie (kwaliteit) om het grove eindresultaat te kunnen beoordelen. Deze optie is niet altijd aanwezig.

U.S.