next -index- prev

Dot Com: verdienen we nog wat?
Micro-betalingen, de nieuwe worst

Beursborrelpraat

De gelovigen in de Internepperij zijn na de toppen van begin dit jaar wel zwaar op de proef gesteld, sommige beurskoersen kregen enorme klappen. We mogen toch wel constateren dat "Nina's Caper" de omslag van onbeperkt vooruitgangsgeloof en .com-afgoderij markeerde, misschien zelfs veroorzaakte. Door World-Online gingen we plotseling tellen, rekenen in beurskoers per abonnee, kwam er twijfel aan abonnee-opgaves, werd de rol van banken en adviseurs bij de IPO-ratrace duidelijk, begon de twijfel echt. Te veel eer voor die Nederlandse kaasboertjes? Misschien, want diezelfde weken gingen ook andere IPO's mis en kwam er op brede schaal de klad in de dot commers. Bepaalde fondsen, vooral in de consumentensfeer, gingen helemaal onderuit, de broadband en B-to-B ventures deden het beter. En zie, langzamerhand klom de NASDAQ weer omhoog en haalden de gelovigen weer even adem. Maar is die opluchting wel terecht, is dat geen optisch bedrog, met een sterker stijgende kopgroep maar een wegzakkend dotcom-peloton? in eigen land zijn zelfs de echte high flyers aan de grond gebleven, krabbelt Newconomy nog steeds in het middenveld -ongetwijfeld gesteund met een paar losse centen van de koersmachers -, zagen we Baan eigenlijk verdampen en met wat ritueel gepiep in andere handen overgaan en zag Chello wijselijk af van een beursgang. Ook elders zien we dat het grote geilen op de abonnee-aantallen afneemt, Freeler in Engeland is wel het duidelijkste verhaal, Dixons greep daar naast de hoofdprijs toen het Duitse bod op de aandelen werd ingetrokken. Maar hoe realistisch zijn die prijzen eigenlijk, is een gratis abonnee nu 5000, 10000 of 15000 gulden waard? Chello heeft betalende abonnees maar zijn die 50.000 per aansluiting waard? Wat is de vluchtfactor, hoeveel kost het om een nieuwe dienst op te starten, die met een gratis Smartje (dat kan er toch wel vanaf als je ze per kop op een halve ton waardeert en direct naar de beurs gaat) die abonnees weglokt?

Micro-payments: de nieuwe lokker
Terecht wordt nu steeds meer gevraagd wat het omzetpotentieel per abonnee eigenlijk is. Omzet is nog geen winst, maar zonder omzet kom je nergens. Zeker zolang de microbetalingen, de nieuwe wonderolie op Internetgebied, nog niet uit de droomfase komen moet het gaan om omzet uit verkopen of uit advertenties, die weer moeten leiden tot verkopen. Het is leuk dat je een stukje muziek of video digitaal geleverd kunt krijgen, maar wie gaat er nu 40 piek betalen voor wat megabytes. De klant denkt daarbij eerder in dubbeltjes of kwartjes, ook wel wetend dat als je de promotie- en marketingkosten omzeilt je daarmee de artiesten nog rijkelijk beloond. Maar hoe betaal je dubbeltjes, want de creditcard bedrijven rekenen per transactie al meer en wie gaat z'n cardnummers opgeven en daarmee nog steeds risico lopen voor zo'n klein bedrag? Experimenten op dit gebied zoals I-Pay zijn knullig opgezet en een wereldwijde en veilige standaard komt er ook niet snel. Hier zou nu de overheid, die z'n zeggenschap over het girale verkeer ook al heeft verkwanseld, initiatieven moeten nemen. Brievenbussen en micropayments, dat zou de kern van het overheidsbeleid moeten zijn.
Internet business, even in de euforie van het weggeef-kapitalisme op kosten van de nieuwe investeerders, moet uiteindelijk winst opleveren. En als dat niet meer via beursmanipulatie kan, omdat de grote sprong voorwaarts er niet meer inzit door hogere rente, angst voor inflatie en met de waarschuwing van de droge en extreem hete zomer net onder de oppervlakte, dan stopt het spiel. Zonder omzet, direct of indirect, geen business en dan moet er ook nog verdiend worden. Het leveren van spullen met verlies of met minieme marge en voor zover we kunnen zien is dat de praktijk, geeft misschien wel marktaandeel maar je bent die klanten zo kwijt als je duurder wordt. De grote amazon.com macht blijkt in Europa, waar BTW, invoerrechten, dure afleveringskosten en een andere betalingspraktijk meespelen, niet doorslaggevend. Je CD'-tje kun je beter, sneller en goedkoper krijgen, zelfs de gewone CD-winkel blijkt concurrerend, we zijn benieuwd of beursfonds Free Record hier in haar verslaggeving voldoende uitsplitsing zal geven. Ervaringen met de virtuele winkels van b.v. Computer 2000 zijn niet positief, zelfs met veel papieren promotie is de omzet vrij klein. De avonturiers die roepen dat ze bij deze of gene e-veiling zo goed scoren, zetten ramsj-partijtjes weg tegen lokprijsjes. De grotere webwarenhuizen zoals Orange maken ook geen marge, maar geloven in de opbouw van marktaandeel, een gok die vrij riskant is. Misschien dat het Amazon.com lukt, maar wat is de merkwaarde van ooklekkergoed.nl of keihardeporno.nl of zelfs cheapopc.nl? Je zou denken dat bijvoorbeeld PCDUMP.COM lekker scoort, maar dat is dus niet zo. Merkwaarde moet gerelateerd zijn aan ervarings-hitrate aan de verhoogde trefkans die een site biedt, de basis van de nieuwe economie (zie http://net.info.nl voor artikelen daarover). Alleen maar bestaan en traffic genereren is niet genoeg, we worden snel moe van het .nl of .com gedoe.

Merkentrouw en gemakszucht
Klanten zijn lui, maar kijkt u behalve voor de actuele beurskoersen, liever naar het scherm dan naar een krant? Een vergelijkbare ontwikkeling, de poging van webpublicaties om reguliere kranten te vervangen, is ook niet gelukt. De digitale Wired bijvoorbeeld is nooit meer dan een cult-site geworden, men stapt voor echt nieuws toch naar de Wall Street Journal (of de Telegraaf) site. Dure pogingen om alternatieve content aan te bieden, was dat niet de reclamekreet van WorldOnline, maar ook Bitmagic mikt daarop, maar hoort u nog ooit van TIP? Zal het dus lukken om de jarenlange relatie tussen klant en winkel te verbreken, tussen MKB en hun computerdealer, de hele distributiestructuur die veel meer gebaseerd is op informele contacten, loyaliteit, sociale structuren, vriendjes en gunnen dan op rationeel handelen als "homo economicus" . Ik twijfel daaraan, de echte successen in e-commerce zoals Computer Collectief hebben dat niet bereikt door de meest flitsende website, maar als normale groei in hun postorder-aanpak, in hun klantgerichte filosofie met catalogi, CD-ROM en nu dus Internet. Geen nieuwe handel, geen nieuwe relaties, maar een andere vorm waarin de orders worden opgenomen. Voor zover we nu kunnen zien, zal deze zomer het omzetjuk voor dotcommers nog wel voor beursglijers gaan zorgen. De belegger wil nu weten hoeveel de cashflow is, kijkt naar kasposities en liquiditeit in een opdrogende IPO-markt en wordt behoudender. Je ziet dat de adviseurs en spinmasters van de banken zich aan het indekken zijn, omdat ook zij nog wel wat dotcommers zien sneuvelen.
De billen bloot zomer Deze zomer zullen er steeds meer realistische cijfers boven water komen. Gebruikscijfers, omzetcijfers, winstcijfers, waarschijnlijk vooral verliescijfers. Ook de accountants weten nu dat je geen lucht op lucht kunt blijven stapelen, dat boekhoudtrucs als die van Newconomy om ongerealiseerde speculatiewinst tot echte winst te promoveren gevaarlijk zijn, dat onderliggende waarden in geld en niet in hoop moeten worden uitgedrukt. Zoals we al eerder opmerkten rond de (zoals we voorspelden afgeblazen) beursgang van Chello, is iedere week uitstel nu een week meer duidelijkheid over echte omzet, echte e-commerce, echte aantallen en echte waarde. Zolang je nog in de hype-sfeer bezig bent kun je wel hard roepen, dat de aantallen omhoog gaan vliegen, dat binnenkort iedereen breedband, video-on-demand, decoders en webstation op de WC heeft, maar als je eenmaal een paar maanden, een half jaar of langer bezig bent, dan wil men wel cijfers zien. Daar kun je dan ook nog wel mee rommelen, maar geen investeerder gelooft nog in sprookjes over b.v. 45 euro inkomsten uit Chello-abonnees per maand, als UPC zelf druk adverteert met een aanbod voor de helft van dat bedrag.
En het alternatief dan, de ADSL megabit verbindingen? Ook de ADSL-hoop begint aan te branden en dat weten we niet alleen uit de mea culpa verhalen uit de krant, want uit eigen ervaring met XS4ALL, KPN, Getronics hebben we gezien dat dat nog een rommeltje is en er dit najaar echt geen honderdduizenden blije ADSL/MXSTREAM gebruikers zullen zijn. Ook de prijs is te hoog, dat kost je minstens honderd piek per maand en de bij de duurdere opties beloofde aansluiting van eigen mail-servers en web-servers zijn nog niet meer dan foldertaal. Wat wij meemaakten bij het aansluitproces van ADSL via XS4ALL tart eigenlijk alle beschrijvingen, het mooiste was nog wel toen de Getronics monteur ergens in de diepte van de telefoonkabels ons beveiligingssysteem maar even afknipte. Hoezo aansprakelijkheid, hoezo deskundigheid, het is overduidelijk dat de cordinatie tussen KPN, XS4all, installatie-contractors en wie ze er verder maar bijhalen niet flitsend is. Bij ons duurde het zes maanden, en over de rekeningen uit die periode zullen we nog wel een jaar ruzie maken.
Dot.NET of Not.NET, KPN, PEEN of gewoon PAIN Maar als breedband dus feitelijk (en wie geregeld meer dan 1 megabit/seconde beleeft via kabel, ADSL of satelliet mag ons bellen) nog jaren weg blijft, de consument toch op de centjes blijft letten, consumer-volatility in combinatie met marktverzadiging het hoofdonderwerp van geheime board-meetings is, waarom dan nog investeren in de dot.com? Een sector waar de creativiteit toch wel snel aan het opdrogen is, als zelfs Microsoft's Gates niet verder kan komen dan DOT.NET en de namen van nieuwe hardwareprofielen (de WC-PC gaat waarschijnlijk The End-Station heten) niet verder komen dan combinaties van web-net-dot-station, waar blijft de superapplicatie? Micro-payment is de nieuwe kreet die in geen IPO-prospectus mag ontbreken, maar is dat ook geen excuus om het falen van andere betalings- en afzetmodellen te verbloemen. Hier zou een slagvaardige PTT cum Postbank cum kabelnet wonderen hebben kunnen verrichten, maar zag wegbrenger Dik (zo noem je iemand die zeeschepen ten grave draagt) dat niet? Die sterke, technisch betrouwbare en centraal geleide infrastructurele club had de basis kunnen zijn voor 's lands positie in Cyberspace, maar werd roemloos opgeofferd door chaotische egodromers als Dik. Iemand die bij z'n afscheid vooral hamerde op de meesterzet om PTT in KPN te veranderen. Een investering in merkbekendheid die gezien de waarschijnlijke overname door een buitenlandse telco, en dan moet die K er onherroepelijk af net als bij de KLM, volledig weggegooid geld zal blijken (en geen journalist die dat opmerkte). De KPN mag dan als PN, spreek uit PEEN of PAIN de wereld in, is het niet om te huilen. Wie benoemd er ook ex-politici in belangrijke functies, dat volk kijkt toch alleen maar naar de volgende vetbetaalde powerjob, nietwaar premier Kok?
Wie betaald de nieuwe economie U heeft met z'n allen (journalisten bij Sala Communications speculeren in principe niet) de wereldeconomie een enorme zet gegeven. Het is echt niet de productiviteit en de vorderingen in de IT (hoe snel tikt u of uw secretaresse nu uw brieven in vergelijking met 10 jaar geleden) die dat veroorzaakten, het was de instroom van geld doordat veel meer mensen risicodragend gingen investeren. In de VS is dat een volksrage en ook hier waren we goed op weg. Maar als het aantal investeerders toeneemt, daarmee de totale markt en er zijn onvoldoende nieuwe bedrijven en fondsen om dat toestromende geld op te vangen, dan gaat de prijs van de bestaande fondsen omhoog, een analogie met de PxV (druk maal volume blijft constant) wetten uit de fysica. Voeg daarbij het mechanisme van het bewust inbouwen van startwinst bij IPO-inschrijvingen, waarvan vooral de nieuwe economie-fondsen profiteerden en dit business model past in de beste drugstraditie. "Get them hooked" en dan moet ik lachen als de "echte" maffia ook een graantje blijkt mee te pikken. Het gedrag van banken, commissionairs en hun vazallen als adviseurs, accountants, notarissen, politici met carriredrift, de hele club die zo lekker verdiende aan al het gedoe, is dat niet de echte criminaliteit? Gemeenteraden die kabelnetten, energiebedrijven, etc. verkochten, zijn dat niet de ware schuldigen. Nu het hier en daar wat minder gaat met die nieuwe economie, krijgt de belegger de schuld. Die is zo stom geweest om het witte boorden tuig te geloven, dus lekker puh! De nieuwe investeerders waren de krachtbron van de nieuwe economie, maar nu moeten ze niet zeuren als het een luchtballon was. De zogenaamde dienstverleners zijn betaald en waar ze, zoals de ING 800 miljoen aan Baan, risico liepen zit dat volgend jaar echt wel in de tarieven verwerkt.
Ik vraag me af, waarom we in Nederland nooit het dot com woord hebben vertaald? Zou dat zijn omdat punt.com te veel beleggers het gevoel zou hebben gegeven dat ze pijnlijk genaaid werden?
Luc Sala

sala@dealerinfo.nl http://net.info.nl


Multi-level.marketing.com

De bekende piramide verkooptechniek, die we wel kennen van Avon, Tupperware, Herbalife en in z'n kwalijke vormen als piramide geldspellet<->jes, begint ook op het Internet op te duiken. Slimme ondernemers hebben de formule, waarbij je vooral vrienden en kennissen tot volgend slachtoffer maakt, aangepast voor Internet-verkoop van websites. Met de meest fantastische verhalen moet je vooral gaan geloven in de multiplicatiefactor, waardoor je overmorgen al als super-marketeer miljoenen kunt verdienen, maar eerst wel je eigen website betalen. Dit soort piramide opzetjes werkt altijd een beperkte tijd, de starters worden er rijk aan, de laatste sukkels blijven zitten met de ellende. Pas dus op voor Easybiz.com of snelrijk.nl, of was Worldonline eigenlijk ook zo'n opzetje, maar werd Nina.con te snel ontdekt.
© NetInfo