De Portaal-ridders & de USA verkiezingen

Wie de Dow-Jones en de Nasdaq de laatste weken volgt ziet dat er enerzijds een stevig wegglij-effect is te bespeuren, maar anderzijds ook weer een rebound. Volgens kenners van de Amerikaanse politiek wordt er door de Gore-Clinton administratie en met name door de banken en bedrijven die hen steunen hard aan gewerkt om uitglijers te corrigeren.
Het mooie beeld van een hoogconjunctuur mag niet beschadigd worden voor Gore de verkiezingen gewonnen heeft en de republikeinen durven het niet aan hier tegenin te gaan, omdat iedereen begrijpt dat er best wel een forse krach in de lucht hangt. De cijferaars en modellenbouwers zien in de grafiekjes van de beurs al aanwijzingen, dat er na nog een enkele rally omhoog een krach als van '29 kan komen. Daarbij krijgen de telco's en dotcommers de schuld. Ooit gezien als de redders en ridders van de nieuwe economie moeten nu Bezos c.s. het ontgelden. Zij bliezen de ballon op, wie brengt redding als het misgaat?
Het ziet er niet al te best uit voor de gelovigen in de Internet end-user economie. De verkopen stijgen wel, maar niet snel genoeg en daarmee blijft ook de winst weg, dot-com blijkt een diepe put en wie nu wegloopt staat helemaal met lege handen. Terwijl ondertussen wel duidelijk is dat business-to-business graag en effectief over het Internet kan worden afgehandeld blijft de gewone consument moeilijk bereikbaar. De voorspelde enorme groei van de afzet valt tegen en daarmee komen steeds meer dot-com start-ups in de moeilijkheden. De beurskoersen zakken ver onder de introductiekoers, nieuw geld is niet meer te vinden en er zijn dan ook faillissementen en consolidatie-fusies bij de vleet.
De investeerders worden onrustig en de Nasdaq kwam dicht naar de 3000, maar veerde weer wat op. Of dat nu wel of niet door politiek geīnspireerde manipulatie kwam maakt niet zoveel uit, tegen december wordt duidelijk wat er gaat gebeuren. Nog niet voor de buitenwereld, maar de handel gaat zien hoeveel kerstbestellingen binnenkomen via het Internet. Dat komt meestal niet naar buiten voor de CES in begin januari, maar de beurs is zeer gevoelig voor kerstverkopen. En terecht, in de VS is dat de ultieme test voor nieuwe producten en verkoopkanalen zoals e-marketing.

Wie wil nog?
Als je naar Big Brother wil kijken op het Internet, moet je wel WorldOnline abonnee worden, al heeft men daar de staf sterk gereduceerd en ziet de Tiscali-deal er steeds minder rooskleurig uit. Wie gokte op die 20 euro voor z'n Nina's komt bedrogen uit en dat doet pijn, vooral als je ook Maurice geloofde die zichzelf rijk rekende met z'n virtuele winsten maar nu waarschijnlijk een enorm verlies zal moeten rapporteren als dezelfde berekening wordt gehanteerd.
Wie wil nog een provider overnemen, wie wil nog een paar honderdduizend abonnees? Je kunt ze bijna gratis krijgen, want geld zit er niet in, ze kosten alleen maar geld en de adverteerders weten dat ook. Er zit nog groei in Internet-advertenties, maar ook daar is het minder en alarmerend.
Er zit de klad in de gratis Internet-aanbieders, de honderdduizenden abonnees waar ze mee schermen genereren onvoldoende advertentie-resultaat. Daarnaast klaagt de gebruiker, UPC werd (zie artikel elders in DI) er ernstig mee beschadigd, maar ook de KPN heeft problemen (met ADSL). En schermen met kreten als `Beste provider' is ook niet meer geloofwaardig, als je miskleun na miskleun in de markt hebt gezet is het wat pathetisch als oud-topman Dik dan op de televisie verwijst naar dubieuze onderzoeken. Het was juist Dik die met het NET en Planet Internet de KPN (en zichzelf) belachelijk maakte. Zelfs hele grote clubs op dit gebied zijn min of meer te koop gezet, alleen zien we nu dat Freeler met iets van 450.000 e-mail inschrijvingen toch weer in de aanval gaat. Zijn ze nu te koop of niet, de hele campagne die gebruik maakt van een consumentenbond-onderzoek valt in ieder geval wel op. Freeler mag zich van de Consumentenbond de beste gratis Internet Service Provider noemen, op basis van een doorlopende Internet-providertest waarin zestien Internet-providers met elkaar vergeleken worden. In de Consumentengids van september zijn de jongste resultaten van dit onderzoek bekend gemaakt. Alleen Planet Internet, met een betaald product, scoort een 7,5 waar Freeler een 7,4 behaald. Dit cijfer is een gemiddelde, waarin het startpakket, de helpdesk, de verbinding, ISDN en de mogelijkheden van de provider in opgenomen zijn. Met name de score op de verbinding en de helpdesk zorgt ervoor dat Freeler van de gratis providers als beste uit de test komt.

Pan-Europees
Een van de manieren om als provider te overleven is om steeds breder te gaan. WorldOnline, misschien in haar laatste stuiptrekkingen, wil van telco-afhankelijke provider groeien naar interconnected-IP network operator, dus met eigen verbindingen. Die heb je nodig, om bijvoorbeeld zwaar verkeer als video effectief te kunnen transporteren. Moet je daarvoor per byte betalen dan kunnen veeleisende en lastige surfers je de das omdoen, zoals bij UPC is geprobeerd. Een eigen netwerk is dan handiger, met als ultieme vorm natuurlijk de kabelnetten als van Casema of UPC met eigen factuurrelatie met de klanten. Dan kun je meer bieden dan page-views, maar ook totale diensten inclusief facturering en e-bestel gaan aanbieden. En als je dat dan ook Pan-Europees kunt doen, met eigen connecties tussen je markten, dan ontstaat het beeld van een echte Internet-diensten provider, min of meer de visie van Nina Brink met World Online. Met in diverse markten eigen nationale portals, maar ertussen eigen verbindingen. Access, Portal en business service zijn dan de drie poten, waarbij business services ook ASP inhoudt. Maar dan heb je veel geld nodig voor eigen content (de trekkers, spelletjes, Big Brother bv.) en eigen verbindingen en in het geval van World Online ook gebruikers die je zien zitten.

L.S.