In de VS bleek bij de verkiezingen wel, dat goed onderzoek heel moeilijk
is, zelfs de keuze van een president werd een zaak voor statistici.
Daarom met wat scepsis toch maar de cijfers over Internet-gebruik.
Fundamenteel kijkt men daarbij naar een beperkt deel van het publiek,
namelijk degenen die tijd en moeite willen doen om te reageren/mee
te werken. Dergelijk onderzoek is dus in principe veel te optimistisch,
het is te vaak e-bullshit maar je kunt er wel trends in herkennen.
Online onderzoeksbureau Multiscope heeft voor de tweede keer het onderzoek
'E-commerce Nederland' uitgevoerd. Aan het onderzoek werkten bijna
1.700 Internetgebruikers mee. De voorspelling in het vorige onderzoek,
dat medio 2000 de helft van alle Internet- gebruikers gekocht zou
hebben via dit medium, blijkt te zijn uitgekomen. De hoogte van de
e-commerce omzet overtrof echter de verwachting. Dit was vooral te
wijten aan het feit dat de Internetpopulatie en de gemiddelde besteding
sneller groeiden dan verwacht. Uit alle facetten van het onderzoek
blijkt dat e-commerce steeds meer 'volwassen' wordt.
Ontwikkeling E-commerce omzet
Tijdens de vorige onderzoeksperiode (april 1998-maart 1999) werd nog
ruim 1 miljard gulden via Internet besteed door Nederlandse Internetgebruikers.
Gedurende de huidige onderzoeksperiode (april 1999-maart 2000) kwam
de e-commerce omzet uit op bijna 3,5 miljard gulden. Hiervan is 42%
te typeren als priv<130> bestedingen en 58% als zakelijke bestedingen.
In totaal heeft 51% van de Nederlandse Internetgebruikers ooit gekocht
via Internet, waarvan 49% ook tijdens de afgelopen 12 maanden. Voor
de komende onderzoeksperiode verwacht Multiscope dat de e-commerce
omzet verder zal groeien tot 5,6 miljard gulden.
E-commerce wordt volwassen
De meest populaire productgroepen (naar omzet) voor priv<130> aankopen
blijken weinig veranderd ten opzichte van het vorige onderzoek. Nieuwe
productgroepen zijn DVD's met een omzet van 41 miljoen en levensmiddelen
met een omzet van 26 miljoen. Er is duidelijk meer variatie gekomen
in de 'top 15 - laatste online aankoop'. Men koopt niet langer alleen
'standaard producten' zoals boeken en CD's, maar ook toegangskaartjes,
cadeautjes, spelletjes, verzamelobjecten en (mobiele) telefoons vertonen
een stijgende populariteit.
Top 15 - Laatste online aankoop
| CD | 23% | Spel (CD-Rom) | 3% |
| Boek | 22% | Verzamelobject | 3% |
| Software | 8% | DVD | 2% |
| Hardware | 8% | Videoband | 2% |
| Kleding | 7% | (Mobiele) telefoon | 2% |
| Reis, vakantie | 6% | Abonnement | 1% |
| Entreebewijs | 4% | Levensmiddelen | 1% |
| Geschenk, bloemen | 4% | Anders | 6% |
Dat e-commerce meer volwassen wordt blijkt het duidelijkst uit het feit dat het gemiddelde bedrag van de laatste aankoop 3 maal zo hoog is als tijdens de vorige onderzoeksperiode. De Internetgebruiker 'test' e-commerce niet langer met kleine bedragen, maar heeft voldoende vertrouwen om meer te besteden via Internet. De lijst met meest populaire Internet-winkels wordt dit jaar aangevoerd door BOL. Deze lijst is meer divers dan tijdens de vorige onderzoeksperiode. Opnieuw duidt dit op een gevarieerder, meer volwassen e-commerce.
| Internetwinkel | |
| 1. BOL | 14% |
| 2. Amazon, Proxis | 6% |
| 3. ECI, Wehkamp | 4% |
| 4. Prive persoon | 3% |
| 5. Boxman, Bruna, Hot-orange, Shop.nl, lokaal reisbureau | 2% |
| 6. o.a. Alber Heijn, Angus, Bart Smit, Boeknet, CDNow, Computercollectief, KLM, Mycom, Neckermann | 1% |
De locatie van een Internetwinkel is voor nog slechts 15% belangrijk (was 22%). Ook dit is een aanwijzing dat de Internetgebruiker meer vertrouwd is met online kopen. Indien men de locatie belangrijk vindt, gaat de voorkeur in verband met lagere leverkosten, een kortere levertijd en het vertrouwen dat men heeft nog altijd uit naar een regionale of nationale Internetwinkel. Ervaring met Internet en het bezit van een creditcard zijn de twee belangrijkste voorspellende factoren of een persoon gaat kopen op Internet. Van de kopers heeft 65% een creditcard, van de niet-kopers slechts 37%. De relatie tussen 'ervaring' en 'kopen' blijkt duidelijk uit onderstaande tabel.
Online kopen en toegangsjaar
| Gekocht | Niet gekocht | |
| 2000 | 27% | 73% |
| 1999 | 47% | 53% |
| 1998 | 55% | 45% |
| 1997 | 63% | 37% |
| 1996 | 70% | 30% |
| 1995 | 75% | 25% |
| 1994 | 80% | 20% |
Online betalingen
Het vertrouwen in e-commerce is gering als het gaat om online betalen.
Het aandeel van de online betalingsmethoden is gedaald van 45% naar
35%. Dit is met name ten goede gekomen aan het betalen via factuur
(van 26% naar 38%). Drie op de vijf kopers maakt zich (soms) zorgen
over de veiligheid van persoonsgegevens op Internet. Minder dan 15%
van de kopers heeft ook daadwerkelijk negatieve ervaringen. Lange
levertijden, uitblijven van levering en spam na een bestelling zijn
de grootste ergernissen van de online kopers. Bijna 2% van alle Internet-gebruikers
heeft te maken gehad met enige vorm van creditcardfraude.
Meer informatie
Van het onderzoek is een Engelstalige rapportage beschikbaar voor
fl. 995,-. In deze rapportage bevinden zich een groot aantal interessante
gegevens die niet eerder gepubliceerd zijn. Voor bestellingen, meer
informatie, resultaten en uitvoering van het onderzoek kunt u terecht
op de site van Multiscope (www.multiscope.nl/ecommerce)
Commentaar Dealer-Info
Dit lijkt enerzijds op een leuke steun in de rug van de e-commerce
branche, maar een paar details vallen toch op. Zo is er uit een andere
bron het bericht over die aankopen met girobetaling. Er wordt volgens
Multiscope meer op factuur gekocht en dat kan alleen maar betekenen
dat het om B-to-B gaat, want dat zijn in feite leveringen op krediet
en aan consumenten doe je dat niet snel. De stijging daarin tot 38%
geeft wel aan, dat de steekproef van dit hele onderzoek erg beperkt
is, men heeft slechts contact met wat je al echte fans van e-commerce
kunt noemen.
Als zodanig dus ernstige twijfel aan uitspraken dat de helft van de
Internet-gebruikers al wat besteld heeft. In onze directe omgeving
klopt dat bij lange na niet, en wie denkt dat men in de Pijp wel allemaal
CD's zit te bestellen moet toch een naar de weekmarkt gaan. Net als
bij de telefonische onderzoeken van de lokale overheid zitten hier
systematische fouten in het onderzoek, die bredere geldigheid van
de op zich interessante conclusies en trends in de weg staan.
commentaar L.S.)