Netperikelen: het draadloze Internet en Raster-infrastructuur

Beleggers lopen weg van de ICT en Internet en het grote publiek heeft het wwwWWW wel gezien. De hype is over en daarom wordt het tijd voor iets nieuws. Wat gaat het worden: een draadloze overgangsperiode of wellicht meteen een overstap naar Raster-, Grid- of Matrix-computing?

Het WWWW
Het draadloze Internet, het Wireless Web of WWWW, dient volgens Angelsaksische bronnen om in de huidige malaise bij de e-commerce het tij te doen keren. Er wordt hoog opgegeven van allerlei nieuwe draadloze communicatie-speeltjes die het verzadigde koperspubliek weer in vervoering moeten brengen. Draadloos toegang tot netwerken (wireless LAN, Bluetooth) geeft een impuls en ook in het Wireless Application Protocol zit nog perspectief, en anders komt er wel een beter systeem voor in de plaats, denkt men. Of dat allemaal gaat lukken is echter een tweede. Aantrekkelijk is natuurlijk het idee dat niet overal meer op een modem of telefoonlijn ingeplugd hoeft te worden. Dat is nuttig in een kantooromgeving zonder vaste werkplek, op een outdoor locatie en Internet in auto's, treinen op boten en in vliegtuigen zal op korte termijn een reële optie worden. Toepassingen te over: e-mails, cijfers of plaatjes voor presentaties, videoconferencing, het afwerken van offertes of bestellingen, groepswerk aan een e-project en expertise on the spot. In de auto kan Internet voor actuele verkeersinformatie en een daaraan gekoppelde routewijzing in het auto-navigatiesysteem zorgen. Ook Internet-radio en TV zijn geen gek idee. Hetzelfde geldt voor toeristische informatie op vakantie.

Handheld
In de VS wordt met name gedacht aan een hausse in handheld Internet-gadgets, PDA's, GSM's, maar ook foto- en videocamera's. Als het er maar lekker hightech uitziet. Wordt dat een nieuw hebbedingetje- of zakelijke markt? Een eerste vraag die we dan dienen te stellen is wat voor soort en in welke vorm Internet-info op dergelijke toestelletjes aangeboden gaat worden. Presenteren we bijvoorbeeld de beursuitslagen op het kleine schermpje van een GSM-telefoon, dan gaat de lol van het lezen er snel vanaf. Hetzelfde geldt voor het doorbladeren van grote aantallen informatieve Webpagina's. Voor die kleine schermpjes zijn diverse oplossingen bedacht:

combinatie van een GSM met een minicomputer à la Psion of Palm. Een aantal fabrikanten van mobiele telefoons gelooft daar heilig in. Helaas wordt dat in kleuren-display flink prijzig en dan biedt een notebook wellicht meer;
het selectief uitvergroten en/of gerichter zoeken naar informatie op het WWW;
toch maar spraak-technologie. Het voorlezen van Internet-informatie is geen slecht idee.

De hamvraag blijft echter of de doorsnee gebruiker er op straat of in de auto iets aan heeft. Een urgent e-mailtje lezen of die ene uitslag opvragen kan heel nuttig en tijdbesparend zijn. In vele gevallen had de gebruiker ook gewoon kunnen wachten tot hij of zij weer op kantoor of thuis arriveerde. Oorzaken voor het feit dat WAP momenteel in Nederland weinig doet. Wel valt er enige belangstelling voor huis-monitoring te bespeuren. Via Internet het huis beveiligen, surveilleren en de smartfuncties (verlichting, verwarming, koffiezet-apparaat etc.) beroert bij de technische consument een snaar.

Foto en video
Uit de AV-hoek is belangstelling voor draadloos Internet. Dit vanuit twee totaal verschillende wegen met toch een gemeenschappelijke factor. Centraal staat het versturen van veel informatie verpakt in beeld- en geluidstoepassingen. Een beeld zegt immers meer dan 1.000 woorden en een korte videoclip van 20 seconden wellicht hetzelfde als wel 10.000 woorden. De vakantieganger of reiziger kan net als de schade-expert, met een foto verzonden via een GSM-telefoon over het Internet, laten zien wat er daar ter plekke aan de hand is. Inbouw van een fotocamera in een GSM-telefoon, PDA of minicomputer of koppeling van een digitale fotocamera daaraan kan dus heel zinvol blijken. Uitbreiding met een kort gesproken woord maakt het allemaal nog leuker of informatiever. De videocamera kan zowel als leverancier van clips, als beelden voor videoconferencing gezien worden. Nieuwe compressie-technieken zoals MPEG-4 in combinatie met snellere telefoon- en breedband-verbindingen maken zowel videomail als streaming-toepassingen comfortabel en van goede kwaliteit mogelijk. Een doorbraak in deze vorm van draadloze videocommunicatie over Internet wordt de komende vijf jaar verwacht.

Een ander Internet?
Al enige tijd wordt er achter de schermen geroepen dat het Internet in zijn huidige vorm uit de tijd of achterhaald is. De oude tekstuele informatie-uitwisseling wordt in een ras tempo vervangen door interactieve AV-communicatie zelfs in 3D. Gedoe met het doorploegen van vele (vaak nutteloze) referenties en pagina's, file vorming en op elke computer een eigen applicatie behoren feitelijk tot de vorige eeuw. Maar wat dan? Het huidige Internet bestaat uit een los-vast collectie van computers en servers die via protocollen met elkaar communiceren. Behalve die protocollen is er van eenheid nauwelijks sprake. Iedereen doet maar wat voor zich en liefst op andere hard- en software. In oude science-fiction-verhalen kwam de alles omvattende centrale computer naar voren, waarbij alle aangesloten machines als een eenheid opereerden. Het liep vaak slecht af: Het netwerk sloeg op hol, probeerde de macht over te nemen of werd zo eigenwijs dat er niet mee te werken viel. Een bekende korte SF-story verhaalt over de gebeurtenis dat alle computers uit het heelal op elkaar werden aangesloten. De afgevaardigde hoogwaardigheidsbekleder die al dit fraais in werking moest stellen vroeg deze super computer: `Is er een god?' Het antwoord luidde: `Eerst niet, maar nu wel'. Ook de film De Matrix liet zien wat er allemaal niet kan gebeuren met netwerken.
Uit de wetenschap komt het concept van `Het Raster' of `The Grid' en ook wel `The Matrix.' Overigens niets nieuws onder de zon want het gaat gewoon over het idee van parallelle en gedistribueerde gegevensverwerking in een nieuw wereldwijd-jasje. Centraal staat daarbij het concept dat alle aangesloten computers:

als een grote entiteit opereren bij het afhandelen van taken;
het systeem zelf haar verwerkingskracht, opslag- en verbindingscapaciteit plus stroomverbruik op de meest efficiënte manier alloceert;
speciale software zorgt voor een foolproof en veilige verdeling van data en resources over de raster-gebruikers. Deze nieuwe vorm van communicatie-software en protocollen wordt middleware genoemd.

Tot nu toe wordt de rekencapaciteit van Grids, Rasters en Matrixen ingezet voor wetenschappelijke doeleinden. Met name voor het doen van complexe berekeningen en het wereldwijd geïntegreerd verwerken van onderzoeksresultaten en waarnemingen. Allemaal erg high-tech en veel te ruw voor commercialisering. Niettemin, het Internet is ook afkomstig uit de universitaire en militaire hoek. Als het allemaal betrouwbaar werkt, gebruiksvriendelijker en goedkoper wordt, ligt de weg naar een nieuwe informatie- en communicatie-structuur, de opvolger van zowel Internet als Intranet, open. De huidige Browsers zoals Navigator en Explorer hebben het Internet groot gemaakt en tevens in de verdere kiem gesmoord. Meer dan bladeren en talloze vaak verwarrende referenties produceren kan je er eigenlijk niet mee. Daarom verschijnen er steeds meer interactieve Netpagina's en AI-intelligente zoekmachines met Web-robots die de informatie in getal, woord en beeld moeten openbreken voor de niet-freak-gebruiker. Het werken met avatars in een 3D-omgeving komt eveneens langzaam van de grond. Meer zakelijk gezien staat het idee om software en opslagcapaciteit on-line te gebruiken, (dus niet meer op de eigen servers of stand-alones draaien), te wachten op grootschalige exploitatie. Het Internet blijkt dan toch niet zo geschikt voor haar taak als in de aanvankelijke hype geschetst werd. De recente beurscrashes in de Net-sector laten te teleurstelling van de beleggers hierin duidelijk zien. Daarom moet een start van een Grid of Raster in een keer commercieel goed zijn. Dit zowel qua infrastructuur, toepassingen, gebruiksvriendelijkheid en prijs plus het gebruik van de nieuwste interactieve audiovisuele communicatiemiddelen in 2D en 3D. Dat kan over de oude ADSL-telefoonlijnen of nieuwe glasvezelstructuren en zelfs via het elektriciteitsnet. Wie komt als eerste met de geschikte middelware en een afdoende virus- en sabotageprotectie op de markt?

U.S.