next -index- prev

Beschrijfbare DVD'S: ongewisse standaard, wel multi-inzetbaar

In DVD-land is de beer los. Er komen voortdurend nieuwe DVD-branders op de markt maar onduidelijk is of er ooit ook ťťn standaard komt voor beschrijfbare DVD-schijven. Dat maakt de keuze bij de toepassing van DVD en de aanschaf van een recorder er niet eenvoudiger op.

De DVD is een multi-potentieel medium. Het schijfje is niet alleen geschikt voor het distribueren van videofilms en PC-games maar ook inzetbaar als hoogwaardige geluidsdrager. De recorder doet dienst als videorecorder met time shift-functie, afspeler van interactieve software en opslag-apparaat voor kostbare opnamen. Hierdoor krijgt de DVD een soort magische uitstraling bij producenten en gebruikers.
Omdat er zoveel verschillende toepassingenzijn, is het zaak om de huidige en toekomstige DVD-standaards en beschikbare apparatuur kritisch de revue te laten passeren.

Distributie-medium
De DVD is een uitstekend distributie-medium voor beeld en geluid. Insiders weten dat die beeldkwaliteit ook dik door andere digitale tape-media (vanaf consumenten-DV) gehaald kan worden. Het is echter de combinatie van de MPEG-2 beeldkwaliteit met Dolby Surround- of THX-geluid dat de DVD in de homecinema zo populair maakt. De setjes bestaande uit een DVD-speler en vijf of zeven luidsprekerboxen vliegen bij de AV-ketens de schappen uit.
Bij het distribueren van AV-materiaal of software op een DVD zijn er drie belangrijke factoren:

Beschrijfbaar vs. herschrijfbaar
Gaat het uitsluitend om distributie dan heeft het eenmalig beschrijfbare DVD-formaat, DVD-R of DVD R de voorkeur. Een alternatief kan de mini-DVD voor 18 minuten op een goedkope CD-R zijn. Dit type DVD wordt ook weer niet door elke DVD-player herkend.
Er zijn diverse redenen om voor een herschrijfbare DVD te kiezen. Om te beginnen als een tijdelijk opnamemedium (hetzelfde als een videorecorder). DVD-RAM is daarbij het meest solide. De cartridge beschermt de interne disc die daardoor 100.000 keer of meer beschreven kan worden. Behalve voor video-opnamen begint DVD-RAM ook bij de (portable) audio-recording in zwang te komen. Verder biedt de DVD-RAM recorder dezelfde functionaliteit als een hard disk-videorecorder met Time-Shift. Het DVD-RAM medium is met name geschikt voor eigen intern gebruik.
Dient er ook op DVD gemonteerd te worden dan beschikt DVD RW over de beste papieren. De mogelijkeden zijn echter een stuk minder als bij een NLE-computersysteem. DVD RW, en in de toekomst ook DVD-RW, zijn meer universeel uitwisselbaar dan DVD-RAM.

Intern of stationair?
De Pioneer DVD-R brander kwam als eerste in een PowerMac G4 met iDVD2 of de professionele software DVD-studio. Sony, HP, Samsung, Philips Panasonic, Toshiba, Hitachi en vele andere driveleveranciers hebben DVD RW modellen voor de PC uitgebracht.
Daarnaast is er een groeiend aanbod van externe stationaire DVD-branders van Philips (drie modellen), Panasonic, Pioneer en Sony. Het grootste voordeel van stationaire DVD-branders met FireWire en Y/C-in is dat ze vrijwel real-time DVD's branden. Op de PC of Mac kost het omrekenen naar MPEG-2, branden en finaliseren dikwijls aanzienlijk meer tijd. Direct monteren in MPEG-2 kan deze tijd bekorten maar er zijn slechts weinig MPEG-2 NLE-systemen die aan de kwaliteitseisen voldoen. Verder past een stationaire DVD-speler goed in een studiorack en de huiskamer. Als belangrijkste nadeel gelden de eerder genoemde beperkingen bij de opmaak- en menufuncties.

Archivering
Het opslaan van onvervangbaar AV-materiaal op DVD lijkt op het eerste gezicht een veelbelovende optie. Op een standaard Rewritable gaat 4,7 GB in de hoogste MPEG-2 kwaliteit. Tweezijdig beschrijven bij de DVD-RAM en enkele RW-typen verhoogt de opslagcapaciteit tot 9,4 GB. De fabrikanten maken op de verpakking zelf enthousiast melding van 120 minuten opname per 4,7 GB kant. Dan wordt er echter wel een kwaliteitsveer t.o.v. DV-kwaliteit gelaten. Snelle bewegingen verlopen nu en dan niet meer vloeiend of trekken sporen over het beeld. Effecten zoals sommige overvloeiers tonen ineens wat schokkerig. Voor gewone VHS-opnamen is de kwaliteit bij 120 minuten op 4,7 GB wel acceptabel.
Een ander punt is de veronderstelling dat de huidige DVD-(archief-)standaard wellicht een overgangstype is. De proefballonnen over een komende Blue Ray-disc standaard zijn al opgelaten. Daar is de komende jaren echter nog geen sprake van. Op een termijn van vijf jaar zal deze blauwe laser vermoedelijk wel uitrijpen tot een opslagcapaciteit van 50 GB of meer. In ieder geval zal deze standaard dan incompatibel zijn met de huidige generatie DVD-players.
Hoe lang de DVD goed blijft is weer een andere kwestie. Krassen, vuil, zonlicht, veelvuldig branden en micro-organismen veroorzaken wel degelijk slijtage. Ook de DVD blijkt dus vergankelijk te zijn. Een cartridge zoals bij DVD-RAM zorgt in ieder geval voor extra bescherming.
Samenvattend biedt DVD-R(W) een voorlopig veilige en hoogwaardige archiveringsmethode voor met name de kortere films (tot 60 minuten) en clips. Later kunt u de aldus bewaarde opnamen alsnog tijdig op een opvolger zetten. Compatibele afspelers blijven zeker 10 jaar voorradig. Voor de hele grote beeldarchieven verdienen tapesystemen momenteel nog de voorkeur.

Standaarden nader bekeken
Er zijn twee gangbare schrijf-processen bij DVD's. Bij de DVD-R gaat het om een organische kleurstof-techniek. Door de kleurstof met een laser te verhitten wordt deze donkerder. Dat geeft een zwakkere reflectie hetgeen digitaal voor een 1 staat. Een goede reflectie staat voor een 0.
Nieuwer is de techniek van 'faseverandering' (phase-change media writing). Er is sprake van vier lagen op de DVD-schijf. De onderste laag is de diŽlektrische laag. Daarop volgt de opname-laag. Daarboven ligt weer een diŽlektrische laag. Het geheel wordt afgedekt door een reflectielaag bestaande uit een legering van messing, aluminium of goud. De laser van de DVD-brander verhit de recording layer plaatselijk tot circa 200 graden. Na het weer langzaam afkoelen ontstaat en kristallijnen structuur in de metaallegering die een hogere reflectiegraad (een 0) bezit dan daarvoor. Een 1 is een gebiedje met een slechtere reflectie. Dat wordt bereikt door met de laser de recording layer tot 500-700 graden te verwarmen. De atomen nemen na een snelle afkoeling ter plaatse een amorfe, slecht reflecterende structuur aan.
In de mate van reflectie door de DVD en de markering van het adresbereik en de spiraalvormige structuren op het schijfoppervlak (wobbles) schuilen de incompatibiliteiten tussen de verschillende standaarden en systemen.
De DVD-R heeft de hoogste reflectiegraad van de beschrijfbare DVD's en wordt daardoor in de meeste players als een afspeelbare DVD herkend. Bovendien komt het brandproces in hoge mate overeen met dat van de CD-R zodat gecombineerde DVD/CD-ROM-drives makkelijk te fabriceren zijn.
De DVD-RW is oorspronkelijk ontworpen als een beschrijfbare DVD voor PC's. Hierbij wordt de phase-change technologie toegepast om tussen de voorgeperste spiraalvormige windingen (wobbles)van de transparante substraatlaag te schrijven. Dat wijkt af van DVD-R waarbij juist in de spiralen geschreven wordt.
Door net als bij de CD-RW steeds een nieuwe lead-out markering te schrijven kan een geformatteerde DVD-RW vele malen opnieuw beschreven worden. T.g.v. de relatief lage reflectiegraad t.o.v. de DVD-R en geperste DVD's kunnen er in normale players herkennings- en afspeelproblemen ontstaan. De levensduur wordt op vijf tot 10 jaar of 1000 maal herschrijven geschat. Pioneer is de trekker van deze DVD-recorder-standaard.
De DVD-RAM is bedoeld als een compacte harde schijf. Dankzij de cartridge wordt een lange levensduur gegarandeerd. Tot 100.000 maal beschrijven moet mogelijk zijn. Per zijde past 4,7 GB. Time-Shifting maakt de DVD-recorder gelijk aan een harddisk-videorecorder. Het grootste nadeel betreft de incompatibiliteit met andere players.
DVD R is een nieuwe standaard uit het kamp van Philips, Sony, HP en consorten. De introductie is bezig. In principe gaat het om een eenmalig te beschrijven variant van het DVD RW formaat. Of DVD R ook compatibel is met de nieuwe generatie DVD-player zullen we moeten afwachten.
DVD RW wordt door de ontwerpers gezien als de opvolger van de traditionele videorecorder. In deze vijver vissen echter ook de moderne 80 GB harddisk-videorecorders. Hier is er sprake van een hoogfrequente coderingsmethode, de high-frequency wobbled grove methode. Op de DVD RW kan tot op zekere hoogte non-lineair gemonteerd worden. Datablokken kunnen met een precisie van 1 micron aan elkaar gekoppeld worden ('lossless linking') terwijl dat bij de andere systemen al snel 2KB kost ('lossy linking'). De reflectiegraad ligt eveneens wat lager als bij DVD-R en geperste DVD's zodat naar schatting tussen de 50% en 70% van de huidige generatie DVD-afspelers met DVD RW uit te voeten kan.

Wie o wie?
De hamvraag blijft of er een standaard gaat winnen? Er valt helaas niets van te zeggen. Bij de eenmalig beschrijfbare media heeft DVD-R voorlopig de sterkste marktpositie. Of DVD R aan zal slaan valt nog te bezien.
Bij de herschrijfbare media is DVD RW dankzij de steun van Philips redelijk ingeburgerd maar er blijft een compatibiliteitsprobleem bij sommige DVD-players. Pioneer probeert het met DVD-RW. En DVD-RAM snoept zowel aan de markt voor videorecorders als de markt voor solide data-archivering en HiFi field recording. Panasonic combineert the best of both worlds, zelfs met een DVD-RAM/DVD-R combidrive. Voor een weggevertje aan de klant verdient een stationaire DVD-R brander momenteel de voorkeur.

U.S.


© Dealer Info