Windows Server 2003: evolutie van NT4

Op de met het nodige tromgeroffel geopende TechEd/MSDN Briefing op 24 april in Den Haag heeft Microsoft de Windows 2003 Server familie geïntroduceerd. Tien jaar na NT, drie jaar na Windows 2000, geldt dat wel weer als een mijlpaal en een stap vooruit. Nu IT in het bedrijfsleven als een vervelende kostenpost wordt gezien en de investeringen sinds een paar jaar een dalende lijn blijven vertonen, legt Microsoft bij de server-producten juist de nadruk op de bijdrage die deze kunnen leveren aan besparing op IT-beheerskosten. Men heeft cijfers dat tegen de 70% van het IT-budget tegenwoordig opgaat aan beheer en onderhoud en nog maar 30% voor nieuwe projecten en producten wordt gereserveerd, terwijl IT-afdelingen een mix van 55%/45% zouden moeten nastreven. Server 2003 zou die balans weer kunnen herstellen. Betere stabiliteit/uptime, veiligheid, schaalbaarheid, performance en veel efficiëntere beheermogelijkheden zijn dan de zaken die tot lagere beheerkosten (en minder IT-personeel, de kosten zitten in mankracht) kunnen leiden. Voordelen van het server-platform wat betreft een productiviteitsverbetering bij de 'knowledge of information worker' (bijvoorbeeld een secretaresse) op de Windows desktop komt voorbij, maar het draait om het IT-beheer.
Net als Windows 2000 is 2003 het applicatie-, file-, web-, printplatform en zit het .Net Framework erin, en staat de eDirectory voor het client beheer centraal. Geen revolutie maar evolutie, zegt Microsoft zelf die de beheerder met de server-management-tools het nodige werk bespaart. Maar een evolutie vooral voor NT-gebruikers lijkt het, tussen de presentaties door hoor je dat de winst ten opzichte van Windows 2000 eigenlijk weinig noemenswaardig is. 2003 is wat stabieler en vooral veiliger, het kan de diverse server-rollen spelen die standaard op 'uit' staan, de beheerder kan de server die bijvoorbeeld als file- en print server via een wizard met een paar acties uitbreiden tot webserver (dat die standaard op uit staat is dus veiliger) of terminal-server. Windows Servers 2003 is in wezen het eerste Microsoft-product waar alle deuren dicht zitten. Migreren naar nieuwe server-software doen bedrijven nooit snel, de verwachting is dat 2003 het eerste jaar misschien 10% van de NT/2000-gebruikers gaan overstappen. De 2000 groep zal nog wel een tijdje wachten, dat geeft ook weinig want Windows NT4 is in het veld nog veruit het meest in gebruik en dat is blijkbaar de hoofdmoot die Microsoft in een keer naar 2003 wil trekken. Ten opzichte van NT4 kan Server 2003 bedrijven een efficiencyverbetering opleveren van 30% (door hogere beheersbaarheid, betrouwbaarheid, minder downtime), maar wat op dit punt reden zou zijn om van 2000 overstappen blijft wat in het midden. Er zijn over de wereld 50 bedrijven die aan het 'rapid adaption' programma hebben meegedaan en winst t.o.v. NT4 bevestigen, in Nederland bijvoorbeeld Exact en de stichting AKN (facilitair bedrijf van Avro, KRO, NCRV), dat 120 NT4 servers heeft waarvan er nu 4 op 2003 draaien.
De Windows Server 2003 productfamilie bestaat uit de volgende versies: Datacenter Edition, Enterprise Edition, Standard Edition, Web Edition (voor een aparte webserver die twee processoren en 2 GB geheugen ondersteunt). De Small Business Server 2003 (voor maximaal 50 werkplekken) komt in het derde kwartaal, deze combineert de Standard Server met SQL Server (32-bit), Exchange Server en ISA Server (Internet Security & Acceleration). Van de Datacenter en Enterprise Edition is er tevens een 64-bit versie voor de grote database-omgevingen op Intanium2 systemen, hier werd niet zo'n aandacht aan gegeven (en zit voor Microsoft in Nederland tenminste ook niet zo'n grote markt), maar past wel mooi bij de op 24 april eveneens gelanceerde 64-bit van SQL Server 2000. Microsoft introduceert verder 'Windows Server System' als merknaam, waarmee het bedrijf wil aangeven dat Windows Server voor de lange termijn de basis zal zijn voor de hele .Net strategie. Daar komt Visual Studio .Net 2003 (het derde product dat op de MSDN briefing werd gepresenteerd) in beeld, hiermee kunnen ontwikkelaars (web-)applicaties bouwen, uitrollen en integreren met de backoffice, dat gaat met Visual Studio aldus Microsoft veel sneller/efficiënter dan met Java, en helpt dus ook mee te besparen op kosten c.q. programmeer-mankracht ('do more with less' is de slogan).