Notice: Undefined offset: 1 in /home/users/d/e/dealeb/www/phtdocs/columns.php on line 29
Luc Sala's columns • Dealer Info

India: nog lang geen vette markt

Is er een wereldmarkt voor computers; kunnen bedrijven als Dell en Microsoft werkelijk rekenen op mega-omzetten in landen als India en China? Mijn antwoord op die vraag, na weer eens een paar weken rondreizen in India, is helaas nog steeds ontkennend. Zelfs met een economische opleving is men er nog lang niet op het niveau, dat computers voor het gewone volk haalbaar of zelfs maar interessant zijn. Je kunt in India PC's kopen, er wordt mee gewerkt, er zijn in toeristenoorden Internet-cafť's op iedere hoek en zelfs hele wijken in grote steden waar ze handelen in computers, reparaties verrichten of meest illegale software verkopen, maar van een enigszins georganiseerde branche is niet echt sprake. Zeker niet in de zin dat bijvoorbeeld een keten van moderne computershops enige kans zou maken, wat dat betreft is de acceptatie van MacDonald's outlets altijd een goede indicatie. In de grote steden vind je die wel en natuurlijk zijn er in Delhi en Mumbai een paar grote, Westers aandoende superzaken, maar dat is niet maatgevend.
In de kleinere steden zijn er rommelige zaakjes, zonder veel voorraad, marketingmateriaal, waar overigens wel jongens werken die de meest achterlijke combinaties van hardware en software aan elkaar weten te knopen. Want ook in India is de afgelopen jaren veel gedaan aan het opleiden van ICT-deskundigen, alleen is er niet veel werk voor ze. De gelukkigen in bepaalde steden als Bangalore die voor buitenlandse firma's mogen werken hebben een sterke uitstraling gehad en werden een soort superhelden voor wie vanuit z'n armoedje toch maar wat roepies bij elkaar leende om een opleiding te volgen. Maar de ICT-groei stagneerde en wat je nu aan apparatuur ziet staan is meest een bij elkaar geraapt zootje. In de overal opduikende cybercafť's, waar de meest Israelische budget-toeristen voor 20 roepie per uur (50 eurocent) echt uren doorbrengen, is een 120 MHz bakkie al een snelle. De boys, die daar voor 1000 roepie (25euro) per maand werken zitten dan ook de hele dag te prutsen en te schroeven om de zaak aan de praat te houden, werkend met telefoonlijnen en providers die ook al niet zo betrouwbaar zijn. Je krijgt het idee, dat hele stapels ouwe troep, gebruikt of restvoorraad van fabrikanten elders in AziŽ, in India nog een nuttig leven krijgen.
Ik vond een jaar of drie geleden, toen Dell en Bill bij allerlei presentaties de nadruk legden op het potentieel van de derde Wereld als afzetmarkt dat al overdreven. Er was geen breed economisch draagvlak en dat is er nu nog steeds niet. De aantallen lijken indrukwekkend, een miljard of zo IndiŽrs en in China nog eens zo'n berg, maar als je nog steeds voor 20 roepie een complete maaltijd kunt krijgen (thali) dan is het economische wonder misschien in procenten indrukwekkend, maar in harde termen van koopkracht per burger onbetekenend. Misschien dat op termijn van twintig tot dertig jaar de opmars van de ICT nog zo ver komt, dat iedere IndiŽr een PC naast z'n huisaltaartje heeft staan, maar voorlopig is het nog niet zo ver. Natuurlijk, er zijn PC's in India, je kunt ICT-opleidingen volgen, er is werkgelegenheid in off-shore activiteiten op dat gebied, van puur programmeren tot helpdesk-diensten en ze zijn er bepaald niet achterlijk op computergebied, maar een massamarkt voor PC's en aanverwant spul is er duidelijk nog niet. Grotere bedrijven, hotels en de overheid maken gebruik van computers, en dat werkt allemaal min of meer zoals het hoort. Als je een reservering voor de trein wilt maken gaat dat heel efficiŽnt en staat je naam en vreemd genoeg je leeftijd keurig op de lijnprinter-uitdraai die ze op het station ophangen. Ze zijn er ook niet vies van, er is geen religieuze of culturele belemmering, het is gewoon een kwestie van nut of beter gebrek aan nut. Wat moet je met een computer, als je nog niet eens altijd te eten hebt of het water en de elektra het maar bij uitzondering doen en als je nauwelijks geld hebt om je kinderen naar school te sturen. Liever een nieuwe scooter, driewieler of motor dan een PC, je ziet ook veel mobieltjes, maar laptops zijn een zeldzaamheid.
ICT afgestraft
Tijdens de recente verkiezingen, die ik daar in de lokale pers kon volgen, bleek het ongenoegen over de ICT-hype heel duidelijk en was het ook een belangrijke oorzaak van de politieke nederlaag van de zittende NDA/BJP coalitie. Men heeft genoeg van de nieuwe helden en cyber-brahmanen, die zich ver verheven voelen boven de keuterboertjes en arme stadsbewoners. Er is zelfs een duidelijke anti-stemming gegroeid, de beloftes van de politici kwamen niet uit en dat kost stemmen. Het motto "India Shining" van de BJP wekte eerder weerstand dan steun op, omdat het eerder de schrijnende tegenstellingen deed voelen dan een positieve koers vooruit aangaf. De zogenaamde CEO-stijl van politici zoals Chandrababu Naidu die zich lieten voorstaan op hun inzicht in de informatica en zogenaamd 'modern' opereerden werd genadeloos afgestraft door kiezers, die toch nog voornamelijk denken in termen van wegen, water en scholen. De "cyber-raj's", zo stond er in de kranten, verloren voor de partij van nu ex-premier Atal Vajpayee de verkiezingen, het argument van economische vooruitgang sloeg niet aan. De prestigieuze projecten zoals Cyberabad in de staat Andhra Pradesh, waar Microsoft, Oracle, TCS en anderen hun software-fabrieken vestigden zijn voor een beperkte groep natuurlijk heel gunstig, maar vroegen ook veel geld, dat weer niet besteed werd aan wat de rest van de kiezers aanging. En in India zijn verkiezingen nu eenmaal heel cliŽntelistisch, alles draait om beloftes en gunsten.
De privatiseringsgolf, volgens de economen de motor van de groei, blijkt net als hier te leiden tot steeds hogere prijzen voor electriciteit, vervoer en andere basis-voorzieningen, en dat merkt vooral de gewone man. En die gaf de zittende politieke machthebbers daarvan de schuld. Met als gevolg dat de Congrespartij met Manmohan Singh (zonder Sonia Gandhi als premier) nu aan de macht komen, maar wel allerlei eisen van linkse partijen moeten honoreren, met name op het gebied van (het terugdraaien) de privatisering. Dat tast India's positie als investeringsland weer wat aan.
Wat me steeds weer opvalt, is het schrille contrast tussen de economische realiteit, de armoede, enorme vervuiling en de verhalen in de pers, vrijwel alle berichtgeving over het Aziatische economische wonder gaat over grote projecten en de groei in met nam? China is het grote productieland van AziŽ aan het worden. De vraag is echter of dat geen gezichtsbedrog is, gaat het wel om nuttige en duurzame producten, of draait het om de gadget-markt, de hebbedingen, de prutselektronica. Daar merk je in de bazaars wel wat van want allerlei laser-spul glimt je tegemoet, dat is echt een modegril waar de Chinezen mee scoren. Made in China, het begint zelfs enige glans te krijgen, want ook in India hebben ze begrepen dat hun buurland, waar ze 45 jaar geleden nog oorlog mee voerden, economisch behoorlijk groeit. Maar om uit de massale verkoop van 20 roepie elektronisch speelgoed nu af te leiden dat ook de ICT een nieuwe bloeiperiode tegemoet gaat, gaat me te ver. Ik denk dat als ik over een paar jaar weer in India kom, de wegen weer iets beter zullen zijn en het aantal Internet-cafť's voor toeristen nog groter, maar dat ik dan nog steeds geen HP-dealer zal vinden in Rishikesh, Ujjain, Haridware of al die tienduizenden stadjes en dorpjes in dat grote subcontinent.

Luc Sala

© Dealer Info

Archief oudere columns

Home

Dieptedossiers

Dealer Info TV

Dealer Info

Agenda

ICT webnieuws

Partnerdagen

Luc Sala's columns

Contact

Bedrijvengids

Archief

 

Vacatures

 
website development: GF&FA
Dealer Info • home
Vakblad voor ICT & CE retailers

Luc Sala's Blog
Shuttle Computers Handels GmbH
Wave Computers Nederland
ScanSource
G DATA Software AG
Dealer Info
Asus
Primacom